چرا فر توکار گرم نمیشود؟
گاهی بعد از 15 تا 20 دقیقه کار با فر وقتی آن را باز می کنیم، خبری از آن گرمای همیشگی نیست. روشن بودن فر همیشه به معنی فعال بودن سیستم گرمایشی اش نیست.
در فرهای توکار برقی، گرم شدن محفظه نتیجه همکاری چند بخش مختلف است؛ المنت ها باید برق دریافت کنند، سنسور دما باید دمای واقعی را درست تشخیص دهد، ترموستات یا برد باید فرمان مناسب را صادر کند و در مدل های فن دار، گردش هوا هم باید به درستی انجام شود.
1- نرسیدن برق به فر یا قطعی مدار
پیش از باز کردن دستگاه یا سراغ گرفتن از قطعات، بهتر است مشکل را براساس نشانه ها محدود کنیم. راهنمای عیب یابی فر توکار نیز برای پیدا کردن ترتیب درست بررسی ها کمک کننده است. مشکل در برق ورودی یکی از ساده ترین دلایل است. فرهای توکار توان مصرفی بالایی دارند و معمولا از یک مدار اختصاصی یا مسیر برق مشخص تغذیه می شوند. در نتیجه قطع شدن فیوز مینیاتوری، عملکرد محافظ، شل شدن اتصال یا ایراد در پریز و کابل باعث می شود بخشی از دستگاه کار کند اما مدار گرمایشی فعال نشود.
راه حل:
- ابتدا بررسی کنیم فیوز مربوط به فر قطع نشده باشد.
- اگر فر با دوشاخه کار می کند، سالم بودن پریز و اتصال دوشاخه بررسی شود.
- در صورت وجود قطع و وصل مکرر فیوز، فر را دوباره روشن نکنید؛ این وضعیت می تواند نشانه ایراد برقی یا اتصال کوتاه باشد.
- اگر با وصل مجدد برق، دستگاه دوباره فیوز را می پراند، مشکل را به تعمیرکار بسپارید و از باز کردن دستگاه در حالت برق دار خودداری کنید.
2- تنظیمات دمای اشتباه
فر توکار چندین حالت پخت دارد و شاید در حالتی باشد که المنت مورد انتظارتان در آن فعال نیست. در برخی مدل ها هم تنظیمات تایمر، تاخیر در شروع پخت یا فعال بودن حالت خاصی از برنامه سبب می شود تصور خرابی دستگاه را کنید. حتی تفاوت بین حالت گریل، پخت معمولی و پخت با فن نیز مهم است. در هر برنامه مسیر توزیع گرما یکسان نیست.
راه حل:
- یک برنامه ساده مثل پخت معمولی را انتخاب کنید.
- دما را برای تست روی حدود ۱۸۰ درجه سانتی گراد قرار دهید.
- تایمر و زمان شروع را بررسی کنید.
- در مدل های دارای پیش گرمایش، اجازه دهیم چرخه Preheat کامل شود.
- در صورت وجود قفل کودک یا قفل کنترلی، وضعیت آن را طبق دفترچه دستگاه بررسی کنید.
- برای تست اولیه، برنامه را تغییر دهید و ببینید آیا واکنش حرارتی دستگاه عوض می شود یا نه.
3- سوختن یا آسیب دیدن المنت حرارتی
المنت در فر برقی در واقع قطعه ای است که انرژی الکتریکی را به گرما تبدیل می کند. بسیاری از فرها دست کم یک المنت در بخش پایین و یکی در قسمت بالا دارند و مدل های فن دار هم شاید یک المنت حلقه ای در اطراف فن داشته باشند. اگر المنت پخت از کار بیفتد، شاید غذا از بالا رنگ گرفته اما بخش داخلی اش خام بماند. اگر المنت گریل خراب باشد، مشکل بیشتر در برشته کردن و حرارت بالایی مشاهده می شود.

یکی از نشانه های رایج خرابی المنت، ایجاد ترک، تاول، تغییر رنگ یا سوختگی روی سطح آن است. شاید المان به ظاهرا سالم باشد، اما با یک آزمایش معلوم می شود که مدارش قطع شده است.
راه حل:
- فر را خاموش و برق آن را کاملاً قطع کنید.
- المنت را از نظر ترک، شکستگی، برآمدگی و نقاط سوخته بررسی کنید.
- در صورت داشتن تجربه فنی، پیوستگی المنت با مولتی متر بررسی شود.
- اگر المنت قطع شده باشد، معمولا باید با قطعه مناسب همان مدل تعویض شود.
- هنگام خرید قطعه، توان و مشخصات دقیق المنت را با مدل دستگاه مطابقت دهید.
- اگر برای دسترسی به المنت نیاز به باز کردن پنل های اصلی فر وجود دارد، این کار بهتر است توسط تکنسین انجام شود.
4- خطا در سنسور دمای فر
فر برای این که بداند چه زمانی باید المنت را روشن یا خاموش کند، به سنسور دما متکی است. این قطعه دمای محفظه را اندازه گرفته و اطلاعات را به سیستم کنترلی می دهد. اگر سنسور خراب، جابه جا یا از محل استانداردش خارج باشد، دستگاه شاید دمای واقعی را اشتباه تشخیص دهد و خیلی زود المنت را خاموش کند یا اصلا فرمان گرمایش صحیح صادر نکند.
راه حل:
- محل سنسور را طبق دفترچه بررسی کنید.
- مطمئن شوید سنسور خم نشده یا از جای اصلی خود خارج نشده باشد.
- آثار سوختگی یا آسیب ظاهری روی آن بررسی شود.
- در مدل هایی که امکان تست دارند، مقاومت سنسور با مولتی متر و در دمای مشخص اندازه گیری شود.
- عدد به دست آمده باید با مشخصات همان مدل مقایسه شود؛ یک عدد ثابت برای همه فرها قابل استفاده نیست.
5- عمل نکردن ترموستات
ترموستات تعیین می کند جریان برق چه زمانی به سیستم گرمایشی برسد و چه زمانی قطع شود. اگر ترموستان خراب شود یا خطای تنظیم نشان دهد، فر شاید بیش از حد گرم شود. اگر فر را روی دمای مشخص تنظیم کنید اما دمای واقعی اختلاف زیادی داشته باشد، احتمال وجود مشکل در سنجش یا کنترل دما بیشتر خواهد بود.

راه حل:
- یک دماسنج مخصوص فر داخل محفظه قرار دهید و دمای واقعی را با دمای تنظیم شده مقایسه کنید.
- ابتدا چند بار این مقایسه را انجام دهید تا اختلاف ناشی از چرخه طبیعی روشن و خاموش شدن المنت با خرابی اشتباه گرفته نشود.
- اگر مدل فر قابلیت کالیبراسیون دارد، تنظیم آن طبق دفترچه انجام شود.
- از دستکاری پیچ یا تنظیمات داخلی ترموستات بدون اطلاع از ساختار مدل خودداری کنید.
- در صورت باقی ماندن اختلاف دمای محسوس، ترموستات باید توسط تکنسین تست شود.
6- خراب شدن سلکتور یا کلید انتخاب برنامه
سلکتور همان بخشی است که برنامه پخت را انتخاب می کنید؛ مثلا پخت معمولی، گریل یا برخی حالت های ترکیبی. در ساختارهای الکترومکانیکی، خرابی یا سوختگی کنتاکت های این قطعه منجر به عدم رسیدن فرمان به المنت می شود. بنابراین شاید خود المنت سالم باشد، اما هرگز ولتاژ لازم برای فعال شدن را نگیرد.
راه حل:
- عملکرد برنامه های مختلف را با یکدیگر مقایسه کنید.
- توجه کنیم آیا فقط یک حالت پخت مشکل دارد یا تمام حالت ها.
- وجود بوی سوختگی، تغییر رنگ یا آثار حرارتی در اطراف کلید می تواند سرنخ مهمی باشد.
- اگر فر در یک برنامه گرم نمی شود اما برنامه دیگری عملکرد طبیعی دارد، احتمال خرابی مدار انتخاب برنامه بیشتر می شود.
- تست کنتاکت ها و تعویض سلکتور باید با توجه به مدل دستگاه انجام شود و بهتر است تکنسین آن را انجام دهد.
7- مشکل در برد الکترونیکی یا رله های فرمان
بخش بزرگی از تصمیم گیری فرهای جدید بر عهده برد الکترونیکی است. برد بر حسب اطلاعات سنسور و برنامه تعیین شده، فرمان لازم را برای المنت ها می فرستد. اگر رله خروجی، مسیر مدار یا خود برد آسیب دیده باشد، شاید فر روشن به نظر برسد، اما المنت فرمان صحیح دریافت نکند. این خرابی با چشم قابل تشخیص نیست. حتی شاید برد در ظاهر سالم باشد، اما یکی از رله ها در اثر حرارت یا جریان بالا دیگر کنتاکت نکند.
راه حل:
- ابتدا سایر عوامل ساده تر مثل برق، تنظیمات، المنت و سنسور بررسی شوند.
- اگر کد خطا روی نمایشگر ظاهر می شود، کد و دفترچه دستگاه بررسی شود.
- آثار سوختگی روی برد، تغییر رنگ کانکتورها یا بوی سوختگی می تواند سرنخ باشد.
- اندازه گیری ولتاژ خروجی و عیب یابی رله ها باید توسط فرد متخصص انجام شود.
8- عمل کردن فیوز حرارتی
یک سری از فرها به فیوزهای حرارتی مجهز هستند تا در شرایط افزایش زیاد دما، مدار را قطع کنند. این قطعه شاید در اثر گرمای غیر عادی یا خرابی یک بخش دیگر عمل کرده و باعث شود مدار گرمایشی دیگر انرژی دریافت نکند.
راه حل:
- ابتدا علت احتمالی داغ شدن بیش از حد دستگاه بررسی شود.
- فیوز حرارتی از نظر پیوستگی تست شود.
- مشخصات فیوز جدید دقیقاً با نمونه اصلی مطابقت داشته باشد.
- هرگز فیوز را با نمونه ای با آمپراژ یا مشخصات متفاوت جایگزین نکنید.
- اگر فیوز مجدداً قطع شد، به جای تعویض های پشت سرهم باید علت اصلی توسط تکنسین پیدا شود.
9- بسته نشدن کامل در فر یا آسیب نوار آب بندی
ممکن است المنت ها کاملا سالم باشند و فر هم واقعا تولید حرارت کند، اما گرما از محفظه خارج شود. در فر باید در طول پخت به درستی بسته شود و نوار آب بندی اطرافش هم مانع خروجی بیش از اندازه گرما شود. جمع شدن چربی و باقی مانده مواد غذایی، تاب برداشتن قطعات درب یا خرابی نوار عایق چنین وضعیتی را ایجاد می کنند.

راه حل:
- وضعیت بسته شدن کامل درب را بررسی کنید.
- اطراف نوار آب بندی را از نظر چربی، خرده غذا و آلودگی تمیز کنید.
- نوار لاستیکی یا عایق را برای پارگی، له شدگی و تغییر شکل بررسی کنید.
- مطمئن شوید درب لق یا کج نشده باشد.
- در صورت خرابی لولا، قفل یا ساختار درب، تعمیر را به تکنسین بسپارید.
10- مشکل در فن یا المنت حلقه ای فرهای فن دار
گرما در فرهای فن دار باید به درستی داخل محفظه جابه جا شود. خرابی موتور فن، جمع شدن چربی روی پره ها یا خرابی المنت حلقه ای اطراف فن منجر به شکل نگرفتن جریان هوای گرم می شود. در این شرایط ممکن است یک سمت غذا زود بپزد و قسمت دیگر خام بماند. اگر فن می چرخد اما فر هنوز به دمای مناسب نرسیده است، نباید تنها خود موتور فن را مقصر بدانید. در برخی مدل ها المنت حلقه ای پشت فن مسئول اصلی تولید گرما است.
راه حل:
- هنگام اجرای برنامه فن دار، بررسی کنید فن واقعاً می چرخد.
- صدای غیرعادی، لرزش یا گیرکردن فن را جدی بگیرید.
- ببینید چربی و آلودگی در پره های فن جمع نشده باشد.
- اگر فن باد سرد می زند، احتمال خرابی المنت حلقه ای را نیز در نظر بگیرید.
- برای تست المنت حلقه ای و موتور فن، برق دستگاه باید قطع باشد.
- در صورت نیاز به باز کردن پنل پشتی یا دسترسی به سیم کشی، تعمیر را به تکنسین بسپارید.
چه زمانی برای گرم نشدن فر توکار به تکنسین نیاز داریم؟
اگر مشکل از انتخاب برنامه، تنظیم دما، بسته نشدن درب یا یک ایراد ظاهری ساده است، معمولا خودمان می توانیم آن را بررسی کنیم. اما وقتی پای برد، رله، سیم کشی داخلی، سنسور، المنت یا مدار برق فر وسط باشد، باز کردن دستگاه بدون دانش فنی به دستگاه آسیب زده و خطر برق گرفتگی دارد. اگر فر مرتب فیوز را قطع می کند، بوی سوختگی یا سیم ذوب شده دیده می شود، اتصال برق غیرعادی است یا دستگاه برای تست نیاز به اندازه گیری مدار در حالت روشن دارد، باید تعمیر را به تکنسین سپرد.